Często zadawane pytania

W tej sekcji znajduje się lista często zadawanych pytań od naszych czytelników. Jeśli masz pytanie, na które nie ma odpowiedzi poniżej, prześlij je do naszych ekspertów za pomocą formularza kontaktowego.

In this section, you will find a list of frequently asked questions from our readers. If you have a question that is not addressed below, please submit your question to our expert panel using the contact form.

Jak powstaje poliuretan?

Poliuretan powstaje w wyniku reakcji chemicznej diizocyjanianu z polialkoholem. W jej wyniku powstaje bezpieczna substancja o wielu uniwersalnych zastosowaniach. Może on mieć szereg różnych właściwości (sprężystość, elastyczność, sztywność), w zależności od doboru składników.

Do czego są używane poliuretany?

Poliuretany mają wiele różnych zastosowań. Materiał ten jest tak uniwersalny, że można go znaleźć w wielu produktach– od pokryć dachowych po deski surfingowe. Dzięki szerokiej gamie zastosowań przemysł znajduje coraz nowsze sposoby wykorzystania tych materiałów, więc ich lista ciągle rośnie. Dowiedz się, gdzie można znaleźć poliuretany.

Czy poliuretan w mojej desce surfingowej jest tym samym materiałem, co w moim materacu? Czy jeden rodzaj materiału może być jednocześnie twardy i miękki?

Właściwie wszystkie poliuretany należą do tej samej grupy związków chemicznych. Powstają one w wyniku reakcji chemicznej diizocyjanianu z polialkoholem. Podobnie jak w przypadku zestawu narzędzi, mamy duże możliwości łączenia tych dwóch substancji. Właściwości produktu końcowego zależą od doboru materiałów początkowych.

Jak wyglądają dane społeczno-ekonomiczne dla tej branży?

Parametry społeczno-ekonomiczne łańcucha wartości dla tej branży, obejmujące substancje MDI, TDI i pochodne polialkohole, wyglądają następująco:

  • udział ponad 23 000 firm
  • zatrudnienie: ponad 800 000 pracowników
  • wartość rynkowa ponad 150 miliardów EUR

Ponadto z branżą współpracuje ponad 71 000 innych firm zatrudniających około 2 040 000 pracowników. Większość firm z branży produkcji poliuretanów należy do segmentu małych i średnich przedsiębiorstw.

Czy poliuretany są bezpieczne?

Tak. Materiały poliuretanowe są bezpieczne.

Pochodzą one od związków chemicznych nazywanych dizocyjanianami oraz polialkoholi, które w wyniku reakcji chemicznej tworzą substancję obojętną – poliuretan. Badania właściwości fizykochemicznych pokazują, że poliuretany są materiałami bezpiecznymi i obojętnymi.

Co można wytwarzać z poliuretanu?

Szczerze mówiąc, nie jesteśmy w 100% pewni! Materiał ten jest tak uniwersalny, że można go znaleźć w wielu produktach – od pokryć dachowych po deski surfingowe. Dostępna jest praktycznie nieskończona ilość kombinacji materiałów początkowych, więc liczba produktów końcowych jest także nieograniczona. Dzięki szerokiej gamie zastosowań przemysł znajduje coraz nowsze sposoby wykorzystania tych materiałów, więc ich lista ciągle rośnie. Obserwujemy także, że poliuretany w coraz większym stopniu zastępują materiały tradycyjne, takie jak metal czy guma w branży samochodowej. W naszym interaktywnym narzędziu przedstawiliśmy niektóre najczęściej spotykane zastosowania tego materiału oraz produkty, w których można znaleźć poliuretany.

Ile poliuretanu produkuje się rocznie?

W Unii Europejskiej produkuje się rocznie ponad dwa miliony ton poliuretanu.

Od kiedy poliuretan jest stosowany w lodówkach?

Poliuretany stosuje się do produkcji lodówek od 1960 roku.

Jakie są zalety wykorzystywania poliuretanów przy produkcji samochodów?

Recykling jednak nie zawsze jest rozwiązaniem najbardziej przyjaznym dla środowiska. Wymaga on dużego nakładu energii. Z tego względu w niektórych przypadkach lepszym rozwiązaniem okazuje się proces odzyskiwania energii. W Unii Europejskiej materiały te utylizuje się w procesie czystego i ostrożnego spopielania, w którym zanieczyszczenia są odfiltrowywane, a w wyniku spalania powstaje energia.

Czy poliuretany można poddawać recyklingowi?

Tak. Recyklingowi można poddawać wszystkie poliuretany.

Recykling jednak nie zawsze jest rozwiązaniem najbardziej przyjaznym dla środowiska. Wymaga on dużego nakładu energii. Z tego względu w niektórych przypadkach lepszym rozwiązaniem okazuje się proces odzyskiwania energii. W Unii Europejskiej materiały te utylizuje się w procesie czystego i ostrożnego spopielania, w którym zanieczyszczenia są odfiltrowywane, a w wyniku spalania powstaje energia.

Jak wygląda procentowo odzysk poliuretanu w procesie recyklingu i których produktów dotyczy?

Niestety dane te są zróżnicowane w zależności od kraju, a procentowy odzysk jest raczej niewielki z powodu nieodpowiedniej technologii i wysokich kosztów. Preferowaną opcją utylizacji poliuretanów jest czyste spopielanie i odzyskiwanie energii.

Czy dużo poliuretanu spopiela się w krajach UE, które nie dysponują odpowiednimi technologiami odzyskiwania energii?

Dane te wyglądają coraz lepiej. Prawodawstwo UE stymuluje rozwój technologii spopielania z odzyskiwaniem energii.

W jaki sposób poliuretany przyczyniają się do ograniczania zmian klimatycznych?

Dzieje się to na różne sposoby. Materiał ten jest skutecznym izolatorem, więc po prawidłowym zastosowaniu może zwiększyć wydajność energetyczną budynków, zmniejszając jednocześnie emisję dwutlenku węgla podczas ogrzewania. Kolejnym przykładem jest produkcja pojazdów. Producenci pojazdów coraz chętniej stosują poliuretany – nie tylko ze względu na atrakcyjny wygląd i zwiększanie wygody użytkowania, ale także ze względu na mniejszą masę w porównaniu z innymi materiałami. Z tego względu gwarantują one oszczędność paliwa o zmniejszają emisję spalin.

Dlaczego poliuretany są uważane za przyjazne dla środowiska, skoro produkuje się je z surowców o ograniczonej dostępności?

Na produkcję poliuretanów przypada mniej niż 0,1% światowego zużycia ropy. Oszczędności dla środowiska są nawet 100 razy większe.

Poliuretany są przyjazne dla środowiska, ponieważ ich zastosowanie w produktach, na przykład w izolacjach i lodówkach, przyczynia się do mniejszego zużycia energii. Trwałość i dobre właściwości poliuretanów oznacza dłuższy cykl eksploatacji tych materiałów względem innych substancji, co przynosi dodatkową oszczędność energii (w stosunku do energii zużytej na ich wyprodukowanie).

Ile energii można zaoszczędzić, stosując poliuretan?

Specjaliści szacują, że izolacja budynków zgodna z optymalnymi normami może ograniczyć emisję CO2 o 20%. Dzięki zastosowaniu izolacji poliuretanowej w UE oszczędza się rocznie 51 milionów kWh energii elektrycznej.

Jak długo poliuretan może zapewniać oszczędność energii z uwzględnieniem energii potrzebnej do jego wyprodukowania?

Energia potrzebna do wyprodukowania izolacji poliuretanowej dla jednego budynku jest oszczędzana w ciągu kolejnego roku dzięki izolacji termicznej.

Ile wynosi okres trwałości poliuretanu?

Okres trwałości poliuretanu zależy od jego zastosowania. W normalnych warunkach użytkowania oczekiwane okresy wynoszą odpowiednio:

  • ponad 50 lat dla izolacji budynków
  • ponad 25 lat dla lodówek
  • ponad 20 lat dla zderzaków samochodowych

Poliuretan zwykle zachowuje trwałość dłużej niż produkt, w którym został użyty.

Czy poliuretany są drogie?

Nie. Jedną z zalet poliuretanów jest ich cena. Powodem ich rosnącej popularności jest wiele korzystnych cech, z których najważniejszą jest atrakcyjność cenowa. Cenę tych materiałów należy zawsze rozpatrywać w odniesieniu do ich zastosowań oraz oszczędności energii w całym okresie eksploatacji. Poliuretany są na pewno konkurencyjne pod względem cenowym.

Czym są diizocyjaniany, związki MDI, TDI i polialkohole?

Izocyjanian metylenodifenylowy, nazywany często MDI, należy do diizocyjanianów aromatycznych. Diizocyjanian toluenu (TDI) jest także diizocyjnianem aromatycznym. Związki te wspólnie z polialkoholami (poliolami) będącymi długimi łańcuchami alkooksyeterowymi tworzą polimery poliuretanu.

Jakich katalizatorów używa się w procesie wytwarzania poliuretanów?

W procesie produkcji używane są różne katalizatory, najczęściej sole metali lub katalizatory aminowe.

Jakich substancji napowietrzających używa się w procesie wytwarzania poliuretanów?

Najczęściej używanymi substancjami są woda i pentan. W przeszłości używane były także chlorofluorowęglowodory (CFC), ale zostały one wycofane.

Jakich środków opóźniających spalanie (antypirenów) używa się w procesie wytwarzania poliuretanów?

Do używanych substancji należą związki fosforu i/lub chloru.

Czy poliuretany są odporne na ciepło?

W zależności od doboru materiałów początkowych można osiągnąć krótkotrwałą wytrzymałość termiczną do 250°C.